Asystent rodziny to osoba, która zgodnie z ustawą o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, udziela wsparcia rodzinom przeżywającym trudności w wypełnianiu funkcji opiekuńczo-wychowawczych. Wsparcie to ma charakter kompleksowy i obejmuje m.in. pomoc w rozwiązywaniu problemów socjalnych, psychologicznych, wychowawczych, wsparcie w aktywizacji zawodowej i społecznej, a także motywowanie do korzystania z innych form pomocy. Ponad to, asystent wspiera rodziny starające się o powrót dzieci z pieczy zastępczej. Asystent rodziny, w ramach ustawy „Za życiem”, wspiera również kobiety w ciąży i rodziny z dziećmi niepełnosprawnymi, pomagając im w dostępie do różnorodnych form pomocy i koordynując wsparcie.
Do zadań asystenta należy m. in.:
- opracowanie i realizacja planu pracy z rodziną we współpracy z członkami rodziny i w konsultacji z pracownikiem socjalnym,
- opracowanie, we współpracy z członkami rodziny i koordynatorem pieczy zastępczej, planu pracy z rodziną, który jest skoordynowany z planem pomocy dziecku umieszczonemu w pieczy zastępczej;
- udzielanie pomocy rodzinom w rozwiązywaniu problemów wychowawczych, pokazywanie, w jaki sposób prawidłowo wychowywać dzieci i opiekować się nimi,
- wspieranie aktywności społecznej rodziny, doradzanie jak organizować i spędzać wolny czas,
- udzielanie rodzicom pomocy w rozeznaniu sytuacji szkolnej dziecka, zachęcanie i towarzyszenie rodzicom w czasie wizyt w szkołach, przedszkolach, poradniach i innych instytucjach,
- uczenie prawidłowej komunikacji, zwracanie uwagi na to w jaki sposób członkowie rodziny powinni rozmawiać ze sobą, aby się rozumieć,
- wspieranie w dbaniu o zdrowie członków rodziny, pomoc w ustalaniu terminów wizyt u lekarzy,
- pomoc w tym jak prawidłowo prowadzić gospodarstwo domowe (gotowanie, sprzątanie, zakupy, podział obowiązków domowych),
- doradzanie, jak planować wydatki,
- pomoc w załatwianiu spraw urzędowych (towarzyszenie w czasie wizyt w różnych urzędach, organizacjach, instytucjach, nauka pisania pism urzędowych, wypełniania dokumentów),
- motywowanie do podnoszenia kwalifikacji zawodowych, pomaganie osobom szukającym pracy w tym jak pisać życiorys i list motywacyjny,
- pomoc w sytuacjach, które mogą stanowić zagrożenie zdrowia, życia, bezpieczeństwa dzieci i dorosłych członków rodziny,
- informowanie i pomoc w kontaktowaniu się z organizacjami, instytucjami, które pomagają dzieciom i rodzinie,
- koordynowanie wsparcia udzielanego kobietom w ciąży i rodzinom dzieci niepełnosprawnych w ramach ustawy „Za życiem”.
